Nieuw onderzoeksproject om de oorsprong van de Qumran-manuscripten te achterhalen

14 Juni 2026

Wat is de oorsprong van de Qumran-rollen, beter bekend als de Dode-Zeerollen. Dit zijn de oudst bekende teksten in het Hebreeuws van heel wat boeken uit het Oude Testament. Dit is de vraag die een nieuw internationaal onderzoeksproject, dat door de European Research Council (ERC) wordt gefinancierd, wil beantwoorden. Door Artificiële Intelligentie en chemische analyses met mekaar te combineren, hopen onderzoekers te achterhalen waar deze manuscripten zijn geproduceerd en gekopieerd. Maar ze willen tevens aan de weet komen wat hun oorsprong over de kenniscentra en kennisoverdracht tijdens de Tweede Tempelperiode onthult.

Dr. Lilit Cohen-Ofri
Directeur van het Qumran-Manuscriptenlaboratorium

“De meningen over waar de manuscripten zijn geschreven, zijn verdeeld. Sommigen geloven dat ze allemaal in Qumran zelf zijn tot stand gekomen. Er leefde daar toen een vrij geïsoleerde gemeenschap in de overtuiging dat ze beter uit de buurt van Jeruzalem bleven, uit de buurt van de tempel die zij als corrupt beschouwden, net zoals de priesters die daar dienst deden. Anderen zijn daarentegen de mening toegedaan dat geen van deze teksten in Qumran is geschreven. Nog anderen beweren dan weer dat een deel van de manuscripten in Qumran is geschreven, terwijl een ander deel door Joden is meegebracht. Het ging dan wellicht om Joden die de Romeinen ontvluchtten. Misschien kwamen ze uit Jeruzalem en hebben ze dan de teksten in de grotten in deze buurt verborgen, in de hoop dat ze later zouden terug kunnen keren om de teksten weer tevoorschijn te halen.”

Onder leiding van Professor Mladen Popović van de Rijksuniversiteit van Groningen brengt het project onderzoekers van de Israel Antiquities Authority universiteit en van verschillende toonaangevende laboratoria en onderzoeksinstituten in heel Europa samen. Gedurende de komende vijf jaar wil het team bijna 250 monsters uit de collectie van de Dode Zeerollen analyseren.

Voor het eerst zullen de papyrusrollen die in Qumran en in andere locaties in de woestijn van Judea zijn ontdekt samen met Egyptische papyrusrollen worden bestudeerd. De onderzoekers hopen dat deze analyses het zullen mogelijk maken om de materiële “signatuur” van de manuscripten te identificeren alsook dat ze zullen helpen om de oorsprong van de aangewende grondstoffen te bepalen, om zo de productieprocessen, de lay-out van de kolommen en marges, evenals de naaitechnieken van de boekrollen te reconstrueren. Maar ook hopen ze om zo de relaties tussen de verschillende centra van manuscriptproductie te achterhalen.

Dit project moet de onderzoekers in staat stellen een nieuw model te ontwikkelen om meer dan 25.000 fragmenten van de Dode Zeerollen, die door de Israeli Antiquities Authority worden bewaard, in kaart te brengen. Het doel is om elke tekst en elke schrijver in zijn geografische en chronologische context te plaatsen en zo nieuwe geheimen te onthullen die eeuwenlang in de grotten verborgen zijn gebleven.

Dr. Lilit Cohen-Ofri
Directeur van het Qumran-Manuscriptenlaboratorium

“Indien we in ons opzet slagen, kunnen we door dit analytische onderzoek eindelijk begrijpen wat er ooit werkelijk is gebeurd en zullen veel vragen, die onderzoekers zich al eeuwenlang stellen, of die in ieder geval de afgelopen zeventig of tachtig jaar nadrukkelijk worden geformuleerd, een antwoord krijgen."

Bron: Website Christian Media Center
Foto: © Christian Media Center
Video: © Christian Media Center
Vertaling : Luk & Karien De Staercke-Audoore
© Belgische Landscommanderij - Ridderorde van het Heilig Graf van Jeruzalem