Ordre Equestre du Saint-Sépulcre de Jérusalem-Lieutenance de Belgique - Ridderorde van het Heilig Graf–Landscommanderij België
https://ordredusaintsepulcre.be/Kardinaal-Danneels-is-overleden
        Kardinaal Danneels is overleden

Kardinaal Danneels is overleden

MECHELEN – Op 14 maart 2019 is Kardinaal Godfried Danneels overleden. Hij was ere-Grootprior van onze landscommanderij en Ridder Groot Kruis. Een levensschets.


Op 17 augustus 1957 werd Godfried Danneels voor het bisdom Brugge tot priester gewijd. Dit was korte tijd voor het Tweede Vaticaans Concilie (1962-1965) en hij heeft dan ook zijn bijdrage geleverd om de grote veranderingen als gevolg van dit concilie ten uitvoer te brengen. Eerst als professor aan het Groot Seminarie te Brugge, daarna als professor aan de Faculteit Theologie van de Katholieke Universiteit te Leuven en tenslotte als redactiesecretaris van het tijdschrift “Collationes” , een publicatie die in Vlaanderen een grote autoriteit genoot inzake theologie.

Godfried Danneels zou ook zijn stempel drukken op het bisdom Antwerpen. Op 4 november 1977 werd hij daar tot bisschop benoemd, op 18 december werd hij tot bisschop gewijd. Amper twee jaar later werd hij reeds aangesteld tot aartsbisschop van Mechelen-Brussel en primaat van België. Zo werd hij de 19de aartsbisschop van Mechelen en de 2de aartsbisschop van Mechelen-Brussel. Op 15 december werd hij tevens aangesteld tot bisschop van het Belgische leger. Toen hij de leeftijdsgrens had bereikt bood hij zijn ontslag aan en op 18 januari 2010 werd dit door Paus Benedictus XVI aanvaard.

Aan het hoofd van een zoekende Kerk

Als bisschop van Antwerpen, als aartsbisschop van Mechelen-Brussel maar ook als Voorzitter van de Belgische Bisschoppenconferentie was Godfried Danneels op nationaal vlak de pleitbezorger van de spirit en de beslissingen van Vaticanum II. Zo pleitte hij bijvoorbeeld voor een meer collegiaal en synodaal beleid binnen de Kerk, voor de vernieuwing van de liturgie en voor de oecumenische en interreligieuze dialoog.

In de periode dat hij aan het hoofd stond van de Belgische Kerk kende deze een van de grootste veranderingen in haar geschiedenis, dit in een samenleving die zeker op zedelijk gebied in volle hervorming was. Vanuit een situatie waarin de Kerk ooit de meerderheid van de bevolking aansprak en door de gemeenschap als evident werd beschouwd, evolueerde de Kerk steeds meer naar een minderheidskerk en kreeg ze al maar meer met vragen af te rekenen omtrent haar toekomst en omtrent haar plaats in de Belgische samenleving. Het was dus een hele uitdaging om op zoek te gaan naar de wijze waarop zij zich in deze nieuwe tijd zou positioneren. Dank zij zijn beeldrijke taal en zijn gewaardeerde aanwezigheid in de media werd Kardinaal Dannneels voor de publieke opinie steeds meer het boegbeeld van de Belgische Kerk.

Een God die de mens liefheeft

“Gods Liefde is aan de mens geopenbaard,” dit was het bisschoppelijk devies dat Godfried Danneel koos toen hij tot bisschop werd gewijd. Deze leuze komt uit de brief van de Heilige Paulus aan Titus (3, 4). De kardinaal zag hierin voor zichzelf een oproep om de wereld menselijker te maken. Hij verkoos Kerstmis boven Pasen, de incarnatie boven het lijden, zoals hij dit zelf zo vaak heeft verwoord. Wat van God kwam, was voor hem tegelijk ook fundamenteel menselijk. Hiervan getuigen de talrijke Kerst- en Paasbrochures. Deze brochures werden heel sterk gewaardeerd, waren alom verspreid en werden in heel wat talen vertaald.

Kardinaal Danneels was tevens een man van de dialoog en steeds bezorgd om bruggen te bouwen. “De hardste stellingname is niet altijd de meest intelligente,” verklaarde hij tijdens een interview in het opinieweekblad Tertio naar aanleiding van zijn 75ste verjaardag. Hij was bij de eeuwwisseling een van de initiatiefnemers voor de oprichting van dit weekblad en nam hierbij vooral de centrale missie van het blad ter harte: “een stem zijn voor de katholieke intelligentsia die in de snel seculariserende wereld – vooral dan in de media – duidelijk zou weerklinken” .

De kardinaal sprak zich niet enkel uit over thema’s die intern aan de Kerk gelieerd zijn, maar mengde zich evenzeer in het algemeen maatschappelijk debat. Zo was hij een van de eersten om geregeld zijn afkeuring uit te drukken ten aanzien van het nationalisme, het antisemitisme en de islamofobie, hij vroeg tevens meer aandacht voor het migrantenprobleem en de vluchtelingenproblematiek en hij onderlijnde reeds zeer vroeg het belang van de interreligieuze dialoog voor de vrede in de wereld.

Zijn zachte stem weerklonk op heel wat internationale forums. Zo nam hij aan talrijke bisschopsynodes deel, was lid van verschillende Vaticaanse instanties, van de Raad van Europese Bisschoppenconferenties (CCEE), van Pax Christi International, van de World Council on Relegions for Peace (WCRP) en van de Europese Raad van Kerkleiders (ECRL).

Vreugde en pijn

De twee bezoeken van Paus Johannes Paulus II aan ons land (1985 en 1995), het Congres van de Evangelisatie van de Steden “Brussel – Allerheiligen 2006” , de ontmoeting in Taizé in 2008 en de pausverkiezingen in 2005 (Benedictus XVI) en 2013 (Franciscus) vormen ongetwijfeld de hoogtepunten in zijn lang episcopaat.

Maar anderzijds wogen de schandalen van het seksueel misbruik door enkele priesters van zijn bisdom hem zeer zwaar. Eind jaren ’90 stichtte hij een contactpunt en richtte hij een onafhankelijke commissie op waarbij slachtoffers van misbruik terecht konden. In 2010, amper twee maand na zijn aftreden, erkende Roger Van Gheluwe, de toenmalige bisschop van Brugge en lange tijd collega van Mgr. Danneels, dat ook hij zich aan deze wandaden schuldig had gemaakt. Dit vormde voor de kardinaal het begin van een tijd vol sombere en pijnlijke dagen. Er wordt beweerd dat de kardinaal zich bijzonder aangedaan wist door het onderzoek van onderzoeksrechter Wim De Troy in het kader van de “Operatie Kelk”. Deze had een huiszoeking bevolen op de zetel van het aartsbisdom te Mechelen op het moment zelf waarop daar een vergadering van de Bisschoppenconferentie plaats vond. In de Sint-Romboutskathedraal werden zelfs graftombes geopend en het onderzoek werd ook nog in de privéwoning van de kardinaal verdergezet. De kardinaal zelf zou overigens een volledige dag aan een zwaar verhoor worden onderworpen.

De pausverkiezing van Franciscus op 13 maart 2013 zou dan weer op een vrij onverwachte wijze een gelukkiger episode aan zijn lang en rijk gevuld bestaan toevoegen. Hij was toen zichtbaar enthousiast bij de keuze van het conclaaf waaraan hij nog enkele maanden voor zijn tachtigste verjaardag had geparticipeerd. Hij verscheen zelfs aan de zijde van de nieuwe paus op het balkon van de Sint-Pietersbasiliek bij de presentatie van Franciscus aan de verzamelde menigte op het Sint-Pietersplein. Het betekende voor hem dan ook een grote vreugde vast te stellen dat Paus Franciscus zijn pontificaat in het teken stelde van de conciliaire instituties van Vaticanum II, waarin de collegialiteit in het bestuur van de Kerk centraal staat. Ook de uitgestoken hand van de Paus naar allen die zich ver van de Kerk verwijderd weten, stemde hem gelukkig.

Dankbaarheid

Zijn gezondheid ging evenwel beetje bij beetje achteruit en het werd rustig rond hem die toch zoveel jaar in het vuur van de actie had gestaan. Deze rust maakte hem gelukkig want de mens Godfried Danneels was van nature uit heel discreet. “Ik ben eerder een monnik dan een priester,” stelde hij eens. Wie hem nog mocht ontmoeten, ontdekte in hem een eenvoudig man, vol van dankbaarheid, een diepgelovig man die zich intens voorbereidde op zijn ontmoeting met de Heer in wiens dienst hij heel zijn leven had gesteld.

In naam van de hele Belgische Landscommanderij van de Ridderorde van het Heilig Graf van Jeruzalem, en zeker vanwege al zijn vrienden binnen de Orde biedt Landscommandeur Jean-Pierre Fierens zijn christelijk medeleven aan ten aanzien van de familie van de kardinaal, aan zijn vrienden, aan zijn gewezen confraters in het episcopaat of het priesterambt, aan zijn collega’s en aan al zijn medewerkers.

De Belgische Landscommanderij zal voor de kardinaal bidden en heeft hem op 13 maart 2019 in de Kerk aan de Zavel te Brussel in haar gebedsintenties opgenomen tijdens de eucharistieviering ter herdenking van de overleden leden van de landscommanderij.

Dat hij in vrede moge rusten.

TD met Cathobel/Kerknet/VaticanNews/LaLibre

vertaling: Luk De Staercke

Réagir à cet articleRéagir à cet article

Een bericht, een commentaar?

vooraf modereren

Let op: je bericht verschijnt pas wanneer het gelezen en goedgekeurd is.

Wie ben je?
Vul hier je commentaar in

In dit formulier kun je de SPIP-codes {{gras}} {italique} -*liste [texte->url] <quote> <code> en HTML codes <q> <del> <ins> gebruiken. Om een nieuwe paragraaf te maken laat je gewoon een paar regels leeg.



Vaticaan & Wereldkerk

Agenda
juni 2019 :

Niets voor deze maand

mei 2019 | juli 2019

newsletter